Денес сме навистина возбудени што конечно можеме да го споделиме со вас нашето ново лого на проектот Прометеј за дигитална епиграфика!

Упатуваме искрена благодарност до брилјантната графичка дизајнерка која стои зад неговиот изглед — Бојана Павлова од Софија, Бугарија!

Со задоволство ја објавуваме завршената изработка на нашиот „Прирачник за дигитална епиграфика“ – сеопфатен ресурс за современите методи, практики и алатки во областа на дигиталната епиграфика. Овој прирачник е изграден врз основа на материјали од нашите работилници посветени на дигитална епиграфика, дигитални алатки, раскажување приказни и претставување на културното наследство.

Преку овој прирачник, проектот Прометеј има за цел да им овозможи на истражувачите, студентите и професионалците во областа на наследството основни вештини за дигитално истражување, документирање и зачувување на епиграфскиот материјал.

Во рамките на проектот Прометеј, го продолжуваме вредното дело што го започнаа нашите колеги од Катедрата за класични студии при Универзитетот „Св. Климент Охридски“ во Софија со проектот Теламон (https://telamon.uni-sofia.bg/en/). Целта на Теламон е да создаде дигитална библиотека на старогрчки натписи од Бугарија, при што се врши ревизија и надградба на монументални изданија како што е Inscriptiones Graecae in Bulgaria repertae на Георги Михајлов, како и вклучување на нови откритија.

Проектот Прометеј ќе ја изгради својата веб-платформа за чување и прикажување натписи врз основа на солидната основа поставена од Теламон.

Филозофскиот факултет при Универзитетот во Белград (https://www.f.bg.ac.rs/en2), основан во 1838 година, е најстарата и највлијателна високообразовна институција во Србија, како и една од најстарите во Југоисточна Европа. Со 255 наставници и приближно 6.000 студенти, факултетот нуди над 800 курсеви во рамките на десет катедри. Располага со современи капацитети, десет катедарски библиотеки и над 40 научни центри и институти, со што претставува водечка институција во академското поле. Факултетот активно учествува во бројни национални и меѓународни проекти, вклучително и во програми финансирани од ЕУ, како Erasmus, Horizon и ERC.

Активностите на проектот ПРОМЕТЕЈ се реализираат од страна на Катедрата за класични науки при Филозофскиот факултет на Универзитетот во Белград (https://www.klasicnenauke.rs/) – единствената високообразовна институција во Србија каде се обучуваат класични филолози. Таа претставува централно место и највисок научен авторитет во Србија за истражување на класичната антика, опфаќајќи: грчка и латинска лингвистика, грчка и римска книжевност, византиска и доцнолатинска книжевност, како и културна историја на антиката.

Во рамките на Катедрата функционираат и две значајни научни единици:

– Институтот за антика и класично наследство, кој го издава списанието Lucida intervalla (https://www.klasicnenauke.rs/lucida-intervalla/) и други научни изданија, како монографии и учебници;

– Центарот за библиска филологија и херменевтика.

Катедрата со гордост ќе го одбележи своето 150-годишно постоење во 2025 година.

Институтот за балкански студии при Српската академија на науките и уметностите е уникатна истражувачка институција во Србија, препознатлива по својот фокус на долгорочните процеси кои го обликуваат Балканот – од праисторијата до современото доба (https://www.balkaninstitut.com/eng/). Во својата работа применува мултидисциплинарен пристап, вклучувајќи историја, историја на уметност, археологија, етнологија, антропологија, историја на книжевност и лингвистика. Истражувањето на Институтот е организирано во пет тематски оски, и тој активно учествува во различни национални и меѓународни научни проекти.

Институтот е основан во 1934 година по иницијатива на кралот Александар I Караѓорѓевиќ. Оваа година Институтот ја одбележува својата 90-годишнина!

Институтот има и богата издавачка дејност, која ја опфаќа серијата Специјални изданија и мултидисциплинарното научно списание Balcanica (https://balcanica.rs/index.php/journal).

Во рамките на проектот ПРОМЕТЕЈ, активно се вклучени двајца членови од Институтот.

Софискиот универзитет „Св. Климент Охридски“ (https://www.uni-sofia.bg/eng) е најстарата и најпрестижна високообразовна институција во Бугарија, основана во 1888 година. Преку делото на истакнати научници од Катедрата за класични студии (https://kkf.proclassics.org/en/), како што е светски познатиот истражувач Георги Михајлов, Универзитетот отсекогаш играл клучна улога во развојот на епиграфиката во Бугарија.

Денес факелот е пренесен на новите генерации класичари, кои веќе значајно придонеле за воведувањето на дигиталната епиграфика во Бугарија и за развојот на проекти како Telamon – збирка на старогрчки натписи од Бугарија (https://telamon.uni-sofia.bg/en/), како и други иницијативи. Експертите од Софискиот универзитет сега го носат своето големо искуство и знаење и во проектот ПРОМЕТЕЈ.

Љубопитни сте да дознаете како антички клетви, вулкански ерупции и вештачка интелигенција се поврзани со проучувањето на старите натписи?
Нурнете во светот на епиграфиката и дигиталната епиграфика преку пет фасцинантни факти кои го оживуваат минатото – и зборовите што го обележале.

Со големо задоволство ве запознаваме со уште една престижна партнерска институција во рамките на нашиот проект.

Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје (https://www.ukim.edu.mk), основан во 1949 година, е најстариот државен универзитет во Република Северна Македонија. Со живописна академска заедница составена од 23 факултети, 5 научни институти и 4 јавни научни установи – придружни членки, тој нуди широк спектар на студиски програми во области што ги опфаќаат природните науки, технологијата и уметноста. Универзитетот учествува како партнер во бројни научни и истражувачки проекти.

Активностите во рамките на проектот ПРОМЕТЕЈ се реализираат од страна на Филозофскиот факултет – Институтот за класични студии (http://www.fzf.ukim.edu.mk).

Драгана Николиќ, член на нашиот тим од Институтот за балкански студии при САНУ, го претстави проектот Прометеј на промотивниот настан „Од идеја до Креативна Европа“, организиран на 24 јуни од страна на Културната канцеларија на Креативна Европа Србија (Desk Kreativna Evropa Srbija) и Институтот за археологија при Археолошкиот парк Виминациум. Настанот беше...

Учестуваме на Годишниот настан #DARIAH2024 во Лисабон, Португалија!

Погледнете го ова видео со д-р Димитар Илиев од Универзитетот во Софија, кој го претставува нашиот проект на сесијата со постери...

 Ајде накратко да се вратиме на почетокот! Многумина сè уште се прашуваат: дали дигиталната епиграфика се сведува само на фотографирање натписи и нивно пренесување онлајн или опфаќа нешто подлабоко?

Овој месец, раскажувањето приказни беше во центарот на вниманието за време на нашата дводневна онлајн работилница, каде што учесниците истражуваа иновативни наративни техники, учествуваа во живи дискусии и стекнаа практични сознанија од водечки експерти во областа. Без разлика дали сте искусен раскажувач или љубопитен почетник, овој настан понуди нешто вредно за секого...

Со задоволство ја споделуваме со вас програмата и резимето за нашата претстојна работилница!

Датуми: 13 и 14 јуни
Време: 11:00 часот
Каде: Zoom и YouTube
Регистрација: https://forms.gle/qnur2D9c5RsivSDNA

Проектот ПРОМЕТЕЈ, кофинансиран од ЕУ, со задоволство ве поканува да учествувате на онлајн работилницата „Приказни од камењата – дигитално раскажување и антички натписи“!

3–14 јуни 2024
11:00–14:30 CEST / 12:00–15:30 EEST
На платформите Zoom и YouTube.

Со големо задоволство ве запознаваме со престижните партнерски институции во нашиот проект, започнувајќи со координаторот на проектот!

Археолошкиот музеј на Република Северна Македонија во Скопје, основан во 1924 година, е првата институција што ги чува археолошките артефакти во Македонија. Колекциите на монети и камени споменици од римскиот период најпрвин биле пренесени во Куршумли ан, каде што и денес се наоѓаат меѓу најголемите збирки од овој вид на Балканот.

Во изминатите сто години, Музејот разви дваесет типолошки разновидни колекции што ги опфаќаат сите предисториски и историски периоди – од палеолитот (со артефакти датирани до 155.000 година пр.н.е.) па сè до археологијата на 19. и 20. век.

Бидете во тек со најновите активности на нашиот проект – скенирајте го QR-кодот и поврзете се со ПРОМЕТЕЈ преку нашите социјални мрежи.

Оваа извонредна серија, започната од проф. д-р Фанула Папазоглу и објавена од Центарот за античка епиграфика и нумизматика при Филозофскиот факултет во Белград, е посветена на собирање и објавување на епиграфски натписи од римската провинција Горна Мезија...

Да одвоиме миг за да поразговараме за една од најпознатите класични научнички и епиграфичарки од Балканот: Фанула Папазоглу (1917–2001). .

Родена во 1917 година во Битола (денешна Северна Македонија), Фанула студирала класична филологија, историја и археологија на Универзитетот во Белград. За време на Втората светска војна, додека Белград бил под окупација, нејзините студии биле прекинати – таа била затворена поради поддршка на југословенските партизани...

Од 15 до 19 април 2024 година, првиот настан од проектот на Прометеј за Дигитална епиграфика ги обедини водечките експерти, млади научници и дигитални ентузијасти во трансформативна петдневна онлајн работилница.

Одржана целосно онлајн, оваа работилница го означи динамичниот почеток на проектот на Прометеј за Дигитална епиграфика – двегодишна соработничка иницијатива развиена од културни и академски институции од Бугарија, Северна Македонија и Србија. Овој прв настан ги собра експертите и учесниците од целиот регион, обединети во заедничка заложба за истражување и развој на полето на дигиталната епиграфика.

Со задоволство ја споделуваме со вас програмата за нашата претстојна работилница „Дигитални алатки за епиграфичарот“!

15 – 19 април
Онлајн на Zoom и YouTube
Краен рок за пријавување: 10 април

Проектот PROMETHEUS со задоволство ве поканува да учествувате на нашата прва обука за дигитална епиграфика (EpiDoc, EFES и други дигитални алатки и методи) и дигитално раскажување приказни, во рамките на Работниот пакет 2 – Јакнење на капацитетите!

Со голема радост објавуваме дека проектот PROMETHEUS ја одржа својата прва јавна презентација во среда, на 21 февруари, за време на Шестата меѓународна недела – посебен настан посветен на вештачката интелигенција во хуманистичките и општествените науки. Презентацијата, која се одржа на Филозофскиот факултет при Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ во Скопје, претставуваше значаен чекор за проектот.

Што претставува проектот „Прометеј“?

Со овој проект навлегуваме во фасцинантниот свет на старогрчките и римските натписи, каде што изветвените камени плочи сè уште носат речити пораки од одамна минати цивилизации.

Епиграфијата е како социјалните медиуми на античкиот свет. Старите цивилизации не твитаа и не ставаа фотографии на Инстаграм – тие ги врежуваа своите новости во камен или метал. Имале разни „објави“: јавните натписи биле како службени владини твитови, приватните – како лични пораки, надгробните – како меморијални страници на Фејсбук, а графитите – оригиналните објави на ѕид. Овие трајни начини на комуникација покажуваат дека човекот отсекогаш имал потреба да го сподели својот живот и мисли, без разлика на епохата.

Проектот „Прометеј“ е заедничка иницијатива за дигитализација на богатото епиграфско наследство на Југоисточна Европа и Балканот, во која се вклучени институции од Северна Македонија, Србија и Бугарија. Проектот има за цел да ги зајакне капацитетите на овие институции за создавање дигитални епиграфски корпуси, за примена на постојните и развој на нови ресурси и модели. Најголемата важност на проектот лежи во тоа што натписите од сите три држави ќе бидат вклучени во една дигитална збирка. Богатото античко грчко и римско епиграфско наследство во овие земји ја наметнува потребата од ваква иницијатива за дигитализација.

Целта е да се исплетат нишките на историјата, културата и образованието преку слободна онлајн-достапност на овие богатства. Така секој, од каде било, ќе може да ги истражува овие историски обележја – не само како остатоци од минатото, туку како живи делови од европското наследство што и денес нè инспирираат.

Нашата мисија е да ги отвориме вратите на музеите за сите, создавајќи мост низ времето преку универзалните вредности што непрекинато чукаат низ историјата!

Со радост ве известуваме дека официјалниот почеток на проектот „Прометеј“ се одржа на 31 јануари, кога учесниците се собраа на Zoom за да ги испланираат активностите за претстојните месеци.

Behold, the official ????????????????????????ℎ???????????? logo has arrived! ????

???? Today, we’re absolutely thrilled to finally share with you our brand new ????????????????????????ℎ???????????? ???????????????????????????? ????????????????????????????ℎ???? ???????????????????????????? logo! The design beautifully blends past and future through the chosen symbols: the ivy leaf (hedera), a common decorative motif carved on ancient inscriptions, is paired with upward-slanting arrows that symbolize progress and forward movement. These arrows also echo the angle brackets—an essential element in programming languages—which perfectly reflects Prometheus’ mission to bring ancient inscriptions into the digital age.

Exciting News!

We’re thrilled to kick off our hybrid lecture series on Greek and Roman epigraphy!  

These lectures are primarily tailored for students from the Universities of Belgrade, Sofia, and Skopje, but they’re open to anyone passionate about ancient history and inscriptions. 

Upcoming Lecture:

Epigraphic Practice in Ancient Thrace

By Dr. Nikolay Sharankov, Sofia University "St. Kliment Ohridski"