Легенда за Градот на победата
Погледни го овој споменик, драги, и прашај кој го подигна: во жал по мене Хермоген, и од жал за нашето чедо Текла, со красни кадрици — ја одзеде семоќната судбина. Без свадба да видела, без со маж постела да делела, без страста да ја познае, при Бога чиста отиде. Ако сакаш и мене и синот мој по име да нè знаеш, слушај, пријателе: Демостен беше моето храбро чедо, јас сум Матрона, градот на Победата ми беше татковина. - Јас, ете, четврта по ред, овде крај синот сум положена.
Learn storyПоврзани споменици
Надгробен натпис на семејството на Матрона од Никополис ад Нестум
Уредници: Георги Михаилов,Репозиториум: Регионален историски музеј - Благоевград,
Преглед: Δέρκεο σῆμα, φέριστε, καὶ εἴρεο τίς κάμε τοῦτο. Ἑρμογένης ποθέων...,
Тип: плоча,
Материјал: мермер,
Летно попладне во Августа Трајана
Жешко е и нема многу луѓе наоколу; само неколкумина се забележуваат зад колоните на стоата, каде што се засолнале од жестоките јулски зраци. Тивко е дури и пред храмот. Две момчиња, не постари од шеснаесет години, излегуваат од гимназиумот — штотуку им завршија часовите. Очигледно никаде не им се брза.
Learn storyПоврзани споменици
Почесен натпис за Марк Улпиј Генијал од Стара Загора
Уредници: Гаврил Кацаров, Георги Михаилов, Николај Шаранков,Репозиториум: Регионален историски музеј - Стара Загора,
Преглед: Ἀγαθῆι τύχηι. κατὰ τὸ δόγμα τῆς σεμνο τάτης Λακεδαιμονίων πό...,
Тип: база за статуа,
Материјал: мермер,
Ѕвездата од Каменово
Дали има некој што може да остане рамнодушен кон овој тажен натпис? Пред 1800 години, роднините на малата девојка подигнале олтар во нејзин спомен. Веројатно често оделе таму за да се сетат на неа. Да остават храна, вино и подароци, како што правиме денес на Задушница.
Learn storyПоврзани споменици
Надгробен натпис на Секунда од с. Каменово
Уредници: Георги Михајлов,Репозиториум: Национален археолошки институт со музеј,
Преглед: Ἀδμὴς παρθένος εἰμί, φίλῃ δ’ ἅμα μητρὶ τέθαμ μαι ∙...,
Тип: олтар,
Материјал: варовник,
Гласот на Прима
Да имаш сестра што божицата Афродита ја претворила во ѕвезда – звучи како голема предност. Додека сите други роднини се караат кој ќе го наследи овоштарникот, ти можеш едноставно да покажеш кон небото и да кажеш: „Па јас имам сестра меѓу ѕвездите! Ништо друго не ми треба“.
Learn storyПоврзани споменици
Надгробен натпис на Секунда од с. Каменово
Уредници: Георги Михајлов,Репозиториум: Национален археолошки институт со музеј,
Преглед: Ἀδμὴς παρθένος εἰμί, φίλῃ δ’ ἅμα μητρὶ τέθαμ μαι ∙...,
Тип: олтар,
Материјал: варовник,
Преточување на тагата во стихови
Дали знаете што е cento песна? Дали некогаш сте прочитале или сте се обиделе да напишете таква песна? Латинскиот збор cento значи „закрпена ткаенина“, а истата идеја на старогрчки се изразувала со зборот κέντρων. И двата термина се користеле и за да се опишат стихови составени од делови од песни на други автори.
Learn storyПоврзани споменици
Надгробен натпис за Евгениј од Суводол
Уредници: Франце Месеснел, Никола Вулиќ, Вернер Пеек, Ан-Мари Верилак, Јоаким Еберт, Николај Шаранков,Репозиториум: Археолошки музеј на Република Северна Македонија,
Преглед: κέκλυθι, τέκνον έμόν, καὶ ἀνά στεο σοῖσι γονεῦσιν· τίπτε λιπὼν...,
Тип: непознат,
Материјал: мермер,
Камен сведок за животот и минатото
На осамено место кај Добри Дол — каде што гранките и тревките се брануваат со ветерот, а земјата сè уште чува вековни спомени — е откриена мермерната стела која стои со тивка достоинственост. Изработена во раниот II век н.е., нејзиното присуство отчукувало во срцето на римска Македонија, притоа истакнувајќи го значењето на Скупи како римска колонија, чии пространства и villae rusticae излегувале далеку од административниот центар на градот, некогаш исполнети со живост.
Learn storyПоврзани споменици
Надгробен споменик на Публиј Ајлиј Посидонијан од Скупи
Уредници: Душанка Вучковиќ-Тодоровиќ, Борка Драгојевиќ-Јосифовска, Ана Шашел, Јарослав Шашел, Марјета Шашел-Кос,Репозиториум: Археолошки музеј на Република Северна Македонија,
Преглед: Publius Aelius Publi filius Posido nianus v ix it an...,
Тип: стела,
Материјал: мермер,
Откривање на наследството: Еврејската заедница во Стоби
На северот од античка Македонија, на местото каде што реката Црна се влева во Вардар, се наоѓал градот Стоби. Римскиот историчар Тит Ливиј во својата историја веќе го споменува Стоби како стар град. Благодарение на својата стратешка положба на крстопатот на важни трговски патишта, Стоби прераснал во значаен економски и културен центар, а во времето на римското царство имал статус на муникипиј (municipium). Меѓу многуте заедници што живееле во овој космополитски град, Еврејската оставила длабока трага во неговата историја.
Learn storyПоврзани споменици
Дар од Полихарм од Стоби
Уредници: Никола Вулиќ, Јозо Петровиќ, Дејвид Ној, Александер Панајотов, Хансвулф Бледхорн, Џон С. Клопенборг, Ричард С. Аскаф, Славица Бабамова, Веселинка Нинковиќ,Репозиториум: Народен музеј на Србија, Белград,
Преглед: Κλαύδιος Τιβέριος Πολύ χαρμος ὁ καὶ Ἀχύρι ος ὁ πατὴρ...,
Тип: колона,
Материјал: мермер,
Антестија Фуска и нејзиното семејство во Стибера
Кон крајот на XIX и почетокот на XX век љубопитни учени почнале да ги посетуваат селата во Македонија и на територијата на прилепското село Чепигово на површината на земјата почнале да забележуваат уметнички изработки од мермер, а неколку биле вградени како сполии во селската црква. Така тие дознале дека некогаш таму имало град кој се нарекувал Стибера, токму така како што пишувале историографите Страбон и Стефан Бизантиски пред многу векови. Наоколу се појавиле и делови од статуи на мажи и жени во натприродна големина.
Learn storyПоврзани споменици
Тестаментот на Антестија Фуска од Стибера
Уредници: Душанка Вучковиќ–Тодоровиќ, Фанула Папазоглу, Маријана Рицл, Весна Калпаковска, Славица Бабамова,Репозиториум: не е применливо,
Преглед: θεὰν Τύχην τῇ πόλει καὶ τὸν ναὸν καὶ τοὺς ἐν...,
Тип: база за статуа,
Материјал: мермер,
Прославениот доблесен лихнидски граѓанин
Лихнид, денешниот Охрид својот најголем подем го доживеал во доцнохеленистичкиот и раноцарскиот период. Во тие древни времиња, кога Рим царувал со светот, над Лихнид владеел pax Romana - мир што не бил тишина, туку здив на живот. Луѓето во него биле слободни и бил далеку од тропотот на легиите, но на самиот пат Виа Егнатија, артеријата што го сврзувала Истокот и Западот, по која минувале трговци со свила, мудреци со книги, поети со стихови, и секој од нив оставал по еден збор, по една мисла, по една светлина.
Learn storyПоврзани споменици
База за статуа на Аврелиј Кратет, син на Птолемај од Лихнид
Уредници: Вера Битракова–Грозданова, Фанула Папазоглу, Милена Милин,Репозиториум: НУ Завод за заштита на спомениците на културата и Музеј – Охрид,
Преглед: ἀγαθῇ τύχῃ· Δασσαρήτιοι Αὐρήλιον Κρά τητα Πτολεμαίου τὸν ἐν δοξότατον...,
Тип: база за статуа,
Материјал: варовник,
На осмиот ден од Тауреон
Овој град, зафрлен на крајбрежјето на Евксински Понт, со бели мермерни храмови и камени улици и sидови кои долго ја држат топлината на летното сонце, е мојот дом. За толку години овде нема плочка по која моите нозе не стапнале. Седефните школки се закачиле на каменот и нашиот град сјае под сонцето.
Learn storyПоврзани споменици
Посвета на свештеничката Ѕука за Мајката на боговите
Уредници: Николај Шаранков,Репозиториум: Историски музеј - Балчик,
Преглед: Ἀγαθῇ τύχῃ. Μητρὶ θεῶν Ποντίᾳ ἐπηκόωι Ζουκη Ἡρακλείδου θυγάτηρ, γυνὴ...,
Тип: стела со фронтон,
Материјал: мермер,